Παθήσεις Νεφρού

Νεφρικές ΚύστειςΟι περισσότερες είναι καλοήθεις και δεν χρειάζονται θεραπεία. Οι σύνθετες κύστεις απαιτούν σωστό χαρακτηρισμό και εξατομικευμένη παρακολούθηση.

Η μορφολογία — όχι μόνο το μέγεθος — καθορίζει αν χρειάζεται περαιτέρω έλεγχος.

Οι νεφρικές κύστεις είναι κοιλότητες με υγρό μέσα ή πάνω στον νεφρό. Οι απλές κύστεις είναι πολύ συχνές, συνήθως δεν προκαλούν συμπτώματα και δεν επηρεάζουν τη νεφρική λειτουργία.

Μεγάλη απλή εξωφυτική νεφρική κύστη με λεπτό λείο τοίχωμα.
Πολύ συχνές

Οι απλές κύστεις είναι συχνό εύρημα και κατά κανόνα καλοήθεις.

Μορφολογία, όχι μέγεθος

Το τοίχωμα, τα διαφράγματα και η ενίσχυση μετρούν περισσότερο από τα εκατοστά.

Bosniak v2019

Η ταξινόμηση εφαρμόζεται σε μάζες χαρακτηρισμένες με αξονική ή μαγνητική τομογραφία.

01Επισκόπηση

Τι είναι οι νεφρικές κύστεις;

01

Κοιλότητες με υγρό μέσα ή πάνω στον νεφρό, πολύ συχνές στον γενικό πληθυσμό.

02

Οι απλές κύστεις συνήθως δεν προκαλούν συμπτώματα και δεν επηρεάζουν τη νεφρική λειτουργία.

03

Η μορφολογία —όχι μόνο το μέγεθος— καθορίζει αν χρειάζονται περαιτέρω έλεγχος.

02Κλινική εικόνα

Συμπτώματα

Οι περισσότερες απλές κύστεις είναι ασυμπτωματικές. Μεγάλες ή επιπλεγμένες κύστεις μπορεί να συσχετίζονται με:

Εικονίδια πιθανών συμπτωμάτων ή τυχαίας διάγνωσης νεφρικής κύστης.

Πόνος ή βάρος

Στην οσφύ ή στο πλάι.

Αίσθημα πίεσης

Ή ψηλαφητή πληρότητα.

Αιματουρία

Αίμα στα ούρα.

Λοίμωξη ή πυρετός

Σε επιπλεγμένη κύστη.

Σπανιότερα

Απόφραξη, υπέρταση ή επιβάρυνση παρακείμενων δομών.

Τυχαίο εύρημα

Σε υπέρηχο ή άλλη απεικόνιση.

03Απεικόνιση

Διάγνωση

Υπέρηχος

Πρώτη εξέταση για μια τυπική απλή κύστη: ανηχοϊκό περιεχόμενο, λεπτό λείο τοίχωμα και οπίσθια ακουστική ενίσχυση.

Αξονική με σκιαγραφικό

Χαρακτηρίζει το τοίχωμα, τα διαφράγματα, τις αποτιτανώσεις και κυρίως την ενίσχυση. Απαιτείται κατάλληλο πρωτόκολλο πριν και μετά το σκιαγραφικό.

Μαγνητική τομογραφία

Χρήσιμη όταν η αξονική δεν είναι οριστική, για λεπτά διαφράγματα ή ενίσχυση, ή όταν θέλουμε να αποφύγουμε ιονίζουσα ακτινοβολία.

04Ταξινόμηση

Bosniak v2019

Η Bosniak εφαρμόζεται σε κυστικές νεφρικές μάζες που έχουν χαρακτηριστεί με αξονική ή μαγνητική τομογραφία. Εκτιμά το τοίχωμα, τον αριθμό και το πάχος των διαφραγμάτων, την ενίσχυση και τα οζίδια.

Bosniak I (v2019)

Απλή κύστη, λεπτό λείο τοίχωμα, χωρίς διαφράγματα ή οζίδια. Δεν απαιτείται ογκολογική παρακολούθηση.

Bosniak II (v2019)

Ήπια σύνθετα αλλά αξιόπιστα καλοήθη χαρακτηριστικά. Συνήθως δεν απαιτείται παρακολούθηση.

Κυστική μάζα Bosniak IIF με πολλαπλά λεπτά διαφράγματα.

Bosniak IIF (v2019)

Περισσότερα λεπτά διαφράγματα ή ελάχιστη ομαλή πάχυνση με ενίσχυση, χωρίς οζίδιο. Χρειάζεται προγραμματισμένη απεικονιστική παρακολούθηση.

Κυστική μάζα Bosniak III με παχύ ή ακανόνιστο ενισχυόμενο τοίχωμα.

Bosniak III (v2019)

Παχιά ή ακανόνιστα ενισχυόμενα τοιχώματα ή διαφράγματα, χωρίς σαφές οζίδιο. Η επιλογή μεταξύ ενεργού παρακολούθησης και θεραπείας εξατομικεύεται.

Κυστική μάζα Bosniak IV με ενισχυόμενα τοιχωματικά οζίδια.

Bosniak IV (v2019)

Ενισχυόμενο τοιχωματικό οζίδιο σε κατά τα άλλα κυστική μάζα. Υψηλή πιθανότητα κακοήθειας και αντιμετώπιση σύμφωνα με τις αρχές εντοπισμένης νεφρικής μάζας.

Δεν είναι απλή ταξινόμηση μεγέθους και δεν αντικαθιστά την αξιολόγηση από ακτινολόγο και ουρολόγο.

05Ένδειξη

Πότε χρειάζεται θεραπεία

Η παρουσία κύστης δεν αποτελεί από μόνη της ένδειξη επέμβασης.

Επιλογές παρακολούθησης ή θεραπείας ανάλογα με τα χαρακτηριστικά της κύστης.

Επίμονος πόνος ή πίεση

Που τεκμηριωμένα αποδίδεται στην κύστη.

Λοίμωξη, αιμορραγία ή απόφραξη

Επιπλεγμένη πορεία.

Μεγάλη συμπτωματική απλή κύστη

Μετά από αποκλεισμό άλλης αιτίας.

Σύνθετη κυστική μάζα

Με ογκολογικά ύποπτα χαρακτηριστικά.

Οι διαθέσιμες επιλογές

Απλή παρακέντηση

Έχει υψηλή πιθανότητα υποτροπής και δεν αποτελεί συνήθως οριστική λύση.

Παρακέντηση με σκληροθεραπεία

Χρησιμοποιείται σε επιλεγμένες περιπτώσεις.

Decortication

Για μεγάλες συμπτωματικές απλές κύστεις, προσφέρει πιο οριστική αποσυμπίεση.

Οι Bosniak III–IV δεν αντιμετωπίζονται με decortication ως «απλές κύστεις», αλλά ως κυστικές νεφρικές μάζες, σύμφωνα με τις αρχές εντοπισμένης νεφρικής μάζας.

06Η επέμβαση

Λαπαροσκοπική / ρομποτική decortication

Ρομποτικό σύστημα τεσσάρων βραχιόνων για decortication νεφρικής κύστης.

Με μικρές τομές προσεγγίζεται η εξωτερική επιφάνεια της κύστης, αφαιρείται ευρέως το προβάλλον τοίχωμά της και αφήνεται η κοιλότητα ανοικτή, ώστε να μειωθεί η πιθανότητα επανασυλλογής. Στόχος είναι η ανακούφιση των συμπτωμάτων με διατήρηση του νεφρικού παρεγχύματος.

Η decortication δεν είναι ογκολογική επέμβαση. Προορίζεται κυρίως για επιλεγμένες συμπτωματικές απλές κύστεις.

07Τεχνική

Η επέμβαση βήμα προς βήμα

Παρασκευή εξωτερικού τοιχώματος απλής νεφρικής κύστης.

Αναγνώριση και παρασκευή

Αναγνώριση και ασφαλής παρασκευή της κύστης.

Αναρρόφηση καθαρού υγρού από απλή νεφρική κύστη.

Διάνοιξη και αναρρόφηση

Ελεγχόμενη διάνοιξη και αναρρόφηση του υγρού.

Αναρρόφηση καθαρού υγρού από απλή νεφρική κύστη.

Εκτομή τοιχώματος

Ευρεία εκτομή του εξωτερικού τοιχώματος.

Ολοκληρωμένη decortication με ανοικτή κοιλότητα και αιμόσταση.

Αιμόσταση

Αιμόσταση του χείλους και ολοκλήρωση της decortication.

08Μετά την επέμβαση

Ανάρρωση

Εικονίδια μικρών τομών, κινητοποίησης και απεικονιστικού επανελέγχου.

Πρώιμη κινητοποίηση

Και σταδιακή σίτιση.

Μικρές τομές

Και συνήθως περιορισμένος μετεγχειρητικός πόνος.

Νοσηλεία και επιστροφή

Ανάλογα με τη μετεγχειρητική πορεία.

Ιστολογική εξέταση

Του αφαιρεθέντος τοιχώματος, όταν ενδείκνυται.

Απεικονιστικός επανέλεγχος

Υπέρηχος ή άλλη απεικόνιση, εφόσον το κρίνει ο θεράπων ιατρός.

Η επέμβαση μειώνει σημαντικά την πιθανότητα υποτροπής σε σχέση με την απλή παρακέντηση, χωρίς να τη μηδενίζει.

09Απαντήσεις

Συχνές ερωτήσεις

Όχι. Οι απλές κύστεις είναι πολύ συχνές και καλοήθεις.

Όχι. Η μορφολογία και η ενίσχυση είναι σημαντικότερες από το μέγεθος.

Σημαίνει ότι η βλάβη χρειάζεται απεικονιστική παρακολούθηση, όχι ότι είναι καρκίνος.

Όχι απαραίτητα. Συζητούνται ενεργός παρακολούθηση ή θεραπεία, με βάση το μέγεθος, τον ασθενή και τις προτιμήσεις του.

Μπορεί, αλλά η υποτροπή είναι λιγότερο συχνή από ό,τι μετά από απλή παρακέντηση.

Όχι. Προορίζεται κυρίως για επιλεγμένες συμπτωματικές απλές κύστεις. Οι ύποπτες κυστικές μάζες ακολουθούν ογκολογικό πλάνο.

Το περιεχόμενο είναι ενημερωτικό και δεν αντικαθιστά εξατομικευμένη ιατρική αξιολόγηση. Η κατηγορία Bosniak και η θεραπευτική απόφαση καθορίζονται από εξειδικευμένη απεικόνιση και κλινική εκτίμηση.

Μορφολογία, όχι μέγεθος

Σωστός χαρακτηρισμός — εξατομικευμένη απόφαση.

Με κατάλληλο απεικονιστικό πρωτόκολλο και ταξινόμηση Bosniak v2019 ξεχωρίζουμε την απλή κύστη που δεν χρειάζεται τίποτα από την κυστική μάζα που χρειάζεται παρακολούθηση ή θεραπεία.